انواع اتصالات چوبی
انواع اتصالات چوبی در نجاری نجاری روشهایی برای اتصال دو قطعه چوب هستند. این اتصالات از نظر پیچیدگی و استحکام متفاوت هستند و انواع رایج آنها شامل اتصالات لب به لب، اتصالات روی هم، کام و زبانه، دم چلچلهای و کام و شیار است
نحوه اتصال چوب
چوب را میتوان با روشهای مختلفی از جمله میخ، پیچ، چسب و اتصالات تخصصی به هم متصل کرد. بهترین روش به کاربرد خاص، استحکام مورد نظر و ترجیحات زیبایی بستگی دارد. تکنیکهای رایج شامل اتصالات لب به لب، اتصالات روی هم و روشهای پیچیدهتر مانند اتصالات کام و زبانه است .
اتصالات انگشتی چوب ( Finger Joint )
چوب فینگر جوینت با نام الوار فینگر جوینت یا چوب فینگر جوین شده نیز شناخته میشود. یک محصول چوبی است که با اتصال قطعات کوتاه چوب به یکدیگر با استفاده از شکلهای «انگشتی» در هم تنیده و چسب است . این فرآیند، قطعات چوبی بلندتر، قویتر و پایدارتری را از قطعات کوچکتر و اغلب نامطلوبتر ایجاد میکند.
اتصال لب به لب چوب
اتصال لب به لب در چوب سادهترین راه برای اتصال دو قطعه به یکدیگر است، که در آن انتها یا لبه یک قطعه مستقیماً در مقابل انتها یا لبه قطعه دیگر قرار میگیرد. این اتصال معمولاً برای اتصالات اولیه مانند قاب عکس یا ساخت جعبه استفاده میشود. اگرچه ایجاد آن آسان است، اما اتصالات لب به لب معمولاً بدون تقویتکنندههایی مانند چسب، پیچ یا میخ ضعیف هستند.
اتصال چوب روی هم
دو قطعه چوب روی هم قرار میگیرند و موادی از هر کدام برداشته میشود تا یک سطح همسطح ایجاد شود .
اتصال خرگوشی
یک شیار در لبه یک قطعه چوب بریده میشود تا انتهای قطعه دیگر در آن قرار گیرد.
اتصالات فارسی چوب
دو قطعه چوب با زاویه (معمولاً ۴۵ درجه) بریده میشوند تا یک اتصال گوشهای ایجاد شود.
اتصال سوراخ پاکتی
یک پیچ با زاویه از طریق یک سوراخ پاکتی دارا حفره به یک قطعه چوب وارد میشود تا آن را به قطعه دیگر محکم کند.
اتصالات بیسکویتی
اتصالات بیسکویتی که به عنوان اتصالات صفحهای نیز شناخته میشوند، یک تکنیک نجاری است که برای اتصال دو قطعه چوب به یکدیگر با استفاده از بیسکویتهای چوبی فشرده کوچک، بیضی شکل و یک دستگاه اتصال بیسکویتی استفاده میشود. دستگاه اتصال بیسکویتی شکافهایی را در قطعات چوب ایجاد میکند و بیسکویتها، هنگام چسباندن، در داخل شکافها منبسط میشوند و یک اتصال قوی و محکم ایجاد میکنند.
اتصال دم چلچلهای
اتصال دم چلچلهای نوعی اتصال در نجاری است که در آن انگشتانههای در هم قفل می شود . (دم و پین) به دو قطعه چوب بریده میشوند و یک اتصال قوی و بادوام ایجاد میکنند که در برابر جدا شدن مقاوم است. این تکنیک معمولاً در ساخت مبلمان، کابینتسازی و سایر کاربردهایی که استحکام و زیبایی مورد نظر است، کاربرد دارد .
روشهای رایج اتصال چوب
روشهای رایج اتصال چوب شامل استفاده از چسب، بستهای مکانیکی (میخ، پیچ، مهره) و انواع مختلف اتصالات مانند اتصالات لب به لب، اتصالات روی هم و اتصالات کام و زبانه است. هر روش مزایا و معایب خاص خود را دارد و انتخاب روش مناسب برای کاربرد خاص را مهم میکند.
اتصالات چوب با میخ
یک روش ساده و سریع، اما میتواند از سایر گزینهها استحکام کمتری داشته باشد و ممکن است باعث ترک خوردن چوب شود.
استفاده از پیچ برای انواع اتصالات چوبی
اتصال قویتری نسبت به میخها ایجاد میکنند و اغلب برای استحکام بیشتر با چسب استفاده میشوند. پیچها را میتوان به راحتی جدا و دوباره محکم کرد.
اتصالات چوب با چسب
چسب چوب پیوند محکمی بین قطعات ایجاد میکند، به خصوص وقتی با سایر روشهای اتصال مانند پیچ یا میخ استفاده شود. چسب PVA یک انتخاب رایج است.
اتصالات چوب با پرس گرم
یکی از روش های مناسب برای اتصال صفحات چوبی پرس گرم است . در این روش یک دستگاه هیدرولیکی با فشار زیاد به اتصال بهتر صفحات چوبی و چسب میان آنها کمک میکند .
ابزار اتصالات چوب
ابزارهای مختلفی برای ایجاد اتصالات چوبی قوی و قابل اعتماد استفاده میشوند. این ابزارها را میتوان به طور کلی به ابزارهای دستی، ابزارهای برقی و ابزارهای مخصوص دستهبندی کرد. ابزارهایی مانند ابزارهای رولپلاک و ابزارهای دم چلچلهای، به اطمینان از تراز دقیق و نتایج ثابت، به ویژه برای اتصالات پیچیده، کمک میکنند.
ابزار دستی
ابزارهای دستی مانند اره، اسکنه و رنده برای شکل دادن به چوب و ایجاد کام و زبانه ضروری هستند .
- اره ها
- اسکنه
- تراش ها
- گونیا و خط کش
- پنک
ابزار برقی
ابزارهای برقی مانند فرز و دستگاههای اتصال بیسکویتی روند کار را سرعت میبخشند و دقت را ارائه میدهند .
- روتکن ها
- اتصال دهنده ها
- اره های گرد و اره فارسی بر
- دریل و مته
- جیگ های تخصصی
بهترین نوع اتصالات چوبی
انتخاب نوع اتصالات چوبی به عوامل زیادی بستگی دارد . برای مثال انواع چوب و کاربرد صفحات متصل شده باید در انتخاب نوع اتصال نیز مورد توجه قرار بگیرند .
استحکام انواع اتصالات چوبی
استحکام یک اتصال چوبی تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله نوع اتصال، گونه چوب، جهتگیری رگهها و مواد مورد استفاده برای اتصالدهندهها یا چسبها قرار میگیرد. اتصالات دم چلچلهای، جعبهای و کام و زبانه عموماً قوی در نظر گرفته میشوند، در حالی که اتصالات ساده لب به لب ضعیفتر هستند. جهتگیری رگههای مناسب، تراکم چوب و استفاده از مواد با کیفیت مانند چسبها و اتصالدهندههای قوی نیز برای یک اتصال قوی بسیار مهم هستند. برای کاربردهای با تنش بالا، اتصالات محکمتری مانند کام و زبانه یا دم چلچلهای توصیه میشود.
ساده ترین نوع اتصال در چوب
سادهترین اتصال چوبی، اتصال لب به لب است که در آن دو قطعه چوب از انتها به انتها یا لبه به لبه، اغلب با زاویه قائمه، به هم متصل میشوند. این یک تکنیک اساسی است که برای استحکام به چسب و یا بستهای مکانیکی مانند پیچ یا میخ متکی است. اگرچه ایجاد اتصالات لب به لب ساده است، اما عموماً از اتصالات پیچیدهتر ضعیفتر هستند و ممکن است نیاز به تقویت داشته باشند.
با دوام ترین اتصال چوب
اتصال کام و زبانه، به ویژه هنگامی که به صورت گوه ای باشد، به طور گسترده بادوام ترین و قوی ترین اتصال چوبی در نظر گرفته می شود. این اتصال سنتی، که از یک کام و زبانه بیرون زده و یک کام (یا حفره) تشکیل شده است، استحکام و تطبیق پذیری فوق العاده ای را ارائه می دهد. گوه ای کردن اتصال، مقاومت آن را در برابر نیروهای کششی افزایش می دهد و آن را به طور فوق العاده ای مستحکم می کند.
